Prawidłowe dopasowanie odzieży BHP jest kluczowe nie tylko dla wygody, ale przede wszystkim dla zapewnienia deklarowanego przez producenta poziomu ochrony. Zbyt luźna odzież stwarza ryzyko wciągnięcia przez ruchome elementy maszyn, natomiast zbyt ciasna ogranicza krążenie krwi i mobilność pracownika. Poniżej przedstawiono profesjonalną procedurę pomiaru i doboru parametrów odzieży ochronnej.
1. Przygotowanie do pomiarów
Pomiary należy wykonywać bezpośrednio na bieliźnie lub cienkiej odzieży termoaktywnej, która będzie stanowiła pierwszą warstwę ubioru. Należy używać elastycznej miary krawieckiej i zachować naturalną, wyprostowaną postawę ciała. Miara powinna przylegać do ciała, ale nie może go uciskać.
2. Kluczowe parametry antropometryczne
Podczas doboru odzieży roboczej bierze się pod uwagę trzy główne wymiary, które determinują rozmiar w większości tabel producentów:
- Wzrost: Mierzony od czubka głowy do stóp w linii prostej. Wzrost decyduje o rozmieszczeniu elementów takich jak wzmocnienia na kolanach czy długość rękawów.
- Obwód klatki piersiowej: Pomiar dokonywany w najszerszym miejscu, pod pachami, prowadząc miarę poziomo przez łopatki. Parametr ten jest decydujący przy wyborze kurtek, bluz oraz kombinezonów.
- Obwód pasa: Mierzony na wysokości naturalnej linii talii (zazwyczaj tuż powyżej pępka). Jest to najważniejszy wymiar przy doborze spodni do pasa oraz spodni typu ogrodniczki.
3. Dobór obuwia roboczego – metoda wkładki
W przypadku obuwia roboczego numeracja może znacząco różnić się między markami (np. obuwie skandynawskie bywa szersze i większe od modeli włoskich). Najbardziej precyzyjną metodą jest dobór na podstawie długości wkładki wewnętrznej.
- Należy odrysować stopę na kartce papieru (najlepiej pod koniec dnia roboczego, gdy stopa jest naturalnie lekko opuchnięta).
- Zmierzyć odległość między piętą a najdłuższym palcem.
- Do otrzymanego wyniku należy dodać naddatek funkcjonalny wynoszący od 5 mm do 8 mm. Jest on niezbędny, aby podczas chodzenia i pracy w pozycji kucznej palce nie uderzały o podnosek ochronny.
4. Weryfikacja funkcjonalna i normy
Po dokonaniu pomiarów należy skonfrontować wyniki z tabelą rozmiarów konkretnego producenta. Należy jednak pamiętać o specyfice kroju:
- Krój Slim Fit: Przeznaczony dla osób o szczupłej budowie, wymaga precyzyjnego dopasowania obwodu pasa.
- Krój Regular/Relaxed: Przewiduje większą swobodę ruchów i miejsce na dodatkowe warstwy izolacyjne (polar, bielizna).
Przy wyborze kurtek zimowych warto sprawdzić, czy tabela rozmiarów uwzględnia już zapas na odzież spodnią, czy należy samodzielnie wybrać rozmiar większy. Profesjonalni producenci zazwyczaj projektują odzież tak, aby rozmiar L kurtki pasował na osobę o wymiarach L, uwzględniając warstwę ocieplającą.
5. Kontrola po założeniu (Test Ruchu)
Ostatnim etapem jest sprawdzenie odzieży w dynamice. Prawidłowo dobrany zestaw powinien przejść pomyślnie trzy próby:
- Próba barkowa: Podniesienie rąk wysoko nad głowę nie powinno powodować nadmiernego odsłonięcia odcinka lędźwiowego ani ucisku pod pachami.
- Próba kolanowa: Wykonanie pełnego przysiadu nie może powodować nadmiernego napięcia materiału w kroku ani przemieszczenia się nakolanników poza rzepkę.
- Próba zasięgu: Wyciągnięcie rąk przed siebie nie powinno powodować wysuwania się nadgarstków z mankietów.